canag bingöl yayladere kürt köyü alevi Kurdî   Deutsch English Türkçe
H O M E
 
AMACIMIZ
Kısa Filmler     
Resimler          
Türküler
Haberler
Tarihce
Yöremiz
Inanç
Gelenekler
Yemekler
Masallar
Ulaşım
Dernek
Projeler
Taziye
Düğünler
Makaleler
Ziyaretci Sayfası
Linkler
Downloads
Kontak (e-mail)
 
 

 Geçmişin izleri: Masallar
         
 

Çocukluğumuzda masallar bize kendi anadilimizde anlatılıyordu. Masalsız gecelerin hiç belleğimde yeri yoktur. Uzunlamasına olan odamızda sedirlerdeki yataklarımıza girdiğimizde Gülüzar ablanın masallarını dinlerdik. Gülüzar teyzemin kızı idi ve sık sık bizde kalırdı. O zamandan bu güne detaylarına kadar hatırladığım Alık ve Fatik masalı Viyana da  1988 yılında yazıya döküldü.
Bu masalar kültürümüzün sadece bir zenginliği değildir. Yaptığım araştırmalar sonucu bu ve buna benzer masalların Kürtler arasında sadece bizim Perisuyu vadisinde anlatıldığı ve bilindigi sonucuna vardım. Batı masalarını okuduktan sanra o masalların bizim masalarla olan benzerliğini fark ettim. Aslında benzerlikten ziyade bir aynılık sözkonusu. Sözünü ettiğim masal hemen herkesi bildiği evrenseleşen Sinderla Külkedisi (Cinderella - İngilizcesi ) (Das Aschenputtel - Almancası) içerik olarak aynıdır. Hatta bizde anlatılan Alık ve Fatik daki figürlerin bazıları hayvan olduğu için daha da masalımsıdır. “Bu benzerlikler nereden geliyor?” sorusu halk bilimcilerini  meşgul edecek bir bır konu.
Aschenputtel Almanyada 1800 lı yılların son çeyreğinde Grimm kardeşler tarafından yazılmıştır.

  Bu masalın 400 yakın verziyonunun olduğu söylenmektedir. Kökeni Eski Mısırlılara, millatan sonra 900 lü yılların Çin´ine ve Romalılara kadar dayandığı söylenmektedir. Daha detaylı bilgi için internete Grimms Märchen - Wikipedia da bulabilirsiniz. Conag  ve çevresinde bu masalın anlatılması bana göre bir etnolojik ipucudur.
Alık ve Fatik yöremizde anlatılan ve  Alman Grimm kardeşler tarafından yazılan masalara  benziyen tek masal degildir. 'Kundır' (kabak) Almancası (Kürbis) veya “Keci ve 7 Yavrusu”  'Heft karık u bızın' “Keçi ve 7 Yavrusu” masalıda Almanca`daki Rotkäppchen benzeridir. Yani “Kırmızı sapkalı kız” dır. Kürtçe verziyonlarında hayvan figürleri yoğundur. Ancak masallar daki olayların gelşimi ve masalın anlatmak istediği öğüt aynı şeydır.
Ummarız bu açıklamamız  halkların kökenlerini araştıran bilimcilerimiz için bir ip ucu olur. Kürtlerin arı ırkı ile olan bağlantısı sık sık tartışılan bir konudur. Masallardaki bu benzerliğin çocuk oyunlarına da yansıdığını görüyoruz.
Aşağıda 1988 yılında Viyana da HEVKOM tarafından yayınlanan “Alık u fatik” kitabından aynı isimli masalı yayınlıyoruz.
 
         


created by conag team